Wijzigingen binnen het erfrecht in het vooruitzicht?

Minister Koen Geens wil tegen de zomer een voorstel op tafel leggen over de hervorming van het erfrecht.  De huidige wettelijke regeling is immers niet meer aangepast aan de huidige samenlevingsvormen.

In de huidige wettelijke regeling is er sprake van een reserve en een vrij beschikbaar deel.

Reserve: dit is het voorbehouden wettelijk erfdeel van de erfgenamen, hier kan niet vrij over worden beschikt

Vrij beschikbaar deel: het deel van de erfenis waarover men wel vrij kan beschikken.

Voorbeeld:

• 1 kind
  Reserve: ½ van de nalatenschap;
 Vrij beschikbaar deel: ½ van de nalatenschap;
• 2 kinderen
  Reserve: 1/3 van de nalatenschap per kind.
 Vrij beschikbaar deel: 1/3 van de nalatenschap.

De hervorming van de wetgeving is gericht op meer keuzevrijheid van het vrij beschikbaar deel. Zo zal de erflater in de toekomst mogelijks meer kunnen kiezen aan wie hij zijn nalatenschap laat toekomen.  Er zal m.a.w. worden nagegaan of het vrij beschikbaar deel van de nalatenschap kan worden verhoogd.

Ook aangaande de verwerping en de aanvaarding van de nalatenschap onder voorrecht van een boedelbeschrijving zouden er wijzigingen op til zijn.

Huidige wettelijke regeling:

Zuivere aanvaarding: u erft volgens uw erfdeel alle activa en alle passiva.  Zijn de passiva groter dan de activa, dan is de nalatenschap deficitair en moet u met eigen goederen instaan voor de schulden van de nalatenschap.
Verwerping: Indien u zeker bent dat de nalatenschap negatief is, m.a.w. dat er meer schulden zijn dan baten, dan kan u best de nalatenschap verwerpen. Dit gebeurt door het afleggen van een verklaring ter griffie van de Rechtbank van Eerste Aanleg waar de nalatenschap is opengevallen ( d.w.z.  binnen het arrondissement waar de erflater zijn laatste woonplaats had),  ofwel bij een notaris naar keuze.

Aanvaarding van een nalatenschap onder voorrecht van een boedelbeschrijving : wanneer u niet zeker weet of de nalatenschap een positief saldo vertoont, kan u best de nalatenschap aanvaarden onder voorrecht van een boedelbeschrijving. Hierdoor wordt voorkomen dat de erfgerechtigde zelf moet instaan voor de schulden van de nalatenschap.  In het slechtste geval betreft het een nuloperatie.  Ook hiervoor moet een verklaring ter griffie van de Rechtbank van Eerste Aanleg ofwel bij een notaris naar keuze worden afgelegd.

In de toekomst wordt hier wellicht een grotere rol voor de notarissen weggelegd.  Volgens de tekst van Minister Koen Geens zou de verklaring van aanvaarding onder voorrecht van boedelbeschrijving en de verwerping in de toekomst exclusief aan het notariaat worden toebedeeld.